Британия ҳукумати Шимолий Европалик иттифоқчиларига қайта қуролланишни тезлаштиришда ёрдам берадиган “мудофаа банки”ни яратиш имкониятларини ўрганмоқда. Бу ҳақда “The Telegraph” хабар берди.
Нашрнинг ёзишича, ушбу схема Европа Иттифоқининг қурол-яроғ сотиб олишни молиялаштириш учун мўлжалланган кредит механизми асосида тузилиши мумкин. JEF (Joint Expeditionary Force — Бирлашган экспедиция кучлари) банки НАТОга аъзо ўнта Шимолий Европа давлатидан иборат альянсга арзонроқ заемлар ҳисобига мудофаа лойиҳаларини молиялаштириш имконини беради. JEF таркибига Буюк Британиядан ташқари Норвегия, Финляндия, Швеция, Эстония, Латвия, Литва, Дания, Исландия ва Нидерландия киради.
Ўтган ойда альянснинг учта давлати – Буюк Британия, Финляндия ва Нидерландия янги механизм устида ишлашни бошлашга келишиб олган. Ундан кўп томонлама мудофаа дастурларини молиялаштириш, саноат ишлаб чиқаришини кенгайтириш, қурол сотиб олиш ва Украинага ҳарбий ёрдам бериш учун фойдаланиш мумкин бўлади. Муҳокамалар жараёнидан хабардор манбанинг айтишича, музокаралар ҳозирча дастлабки босқичда. Расмий эълон июль ойи бошида, НАТО етакчиларининг Анқарада бўлиб ўтадиган йиллик саммитигача берилиши мумкин.
Буюк Британиянинг ўзи мудофаа харажатларини 2029–2030 йилларга бориб ЯИМнинг 3 фоизигача ошириш учун зарур бўлган 17,6 миллиард фунтни топишда қийинчиликларга дуч келмоқда. Ўтган ҳафтада газета Молия вазири Рэйчел Ривз зарур маблағларни жалб қилиш учун аҳоли ва молиявий институтлар учун “ҳарбий облигациялар” чиқаришни кўриб чиқаётгани ҳақида ёзган.
Агар бундай схема бошқа JEF иттифоқчиларига ҳам татбиқ этилса, қарз олиш харажатлари камайиши мумкин: блок давлатлари биргаликда энг юқори AAA кредит рейтингига умид қила олади. Жалб қилинган маблағларни Арктика, Шимолий Атлантика ва Болтиқбўйи минтақасида Россия таҳдидининг олдини олиш бўйича қўшма лойиҳаларга йўналтириш режалаштирилган.
Шу ҳафтада иттифоқчилар Россия кучларининг ҳаракатларига жавобан ушбу ҳудудларда ҳарбий-денгиз иштирокини кучайтиришга келишиб олган. Британияда альянсни Москва томонидан таҳдид юзага келган тақдирда жанговар ҳаракатларга шай бўлган доимий бирлашган кучларга айлантириш керак деб ҳисобламоқда.
“Биз Буюк Британия ўсиб бораётган таҳдидларга жавоб беришга тайёр бўлиши учун жорий парламент муддати давомида мудофаага 270 миллиард фунт миқдорида инвестиция киритишни тасдиқладик – бу совуқ уруш давридан бери энг йирик ўсишдир”, дейди Британия ҳукумати вакили.
