Ироқ ҳукумати 18 январь куни АҚШ ҳарбийлари мамлакатнинг федерал ҳудудидаги ҳарбий объектлардан тўлиқ чиқиб кетиш жараёнини якунлаганини эълон қилди. Бу ҳақда Ироқ Мудофаа вазирлигига таяниб, CNN хабар берди.
Ал-Асад базаси тўлиқ Ироқ назоратига ўтди
Ироқ Мудофаа вазирлигининг маълум қилишича, АҚШ маслаҳатчиларининг сўнгги контингенти мамлакат ғарбидаги Анбар провинциясида жойлашган Ал-Асад авиабазасини тарк этган. Ушбу база 20 йилдан ортиқ вақт давомида Вашингтон қўшинларига мезбонлик қилиб келаётган эди.
Шунингдек, ИШИД террорчилик гуруҳига қарши кураш бўйича АҚШ етакчилигидаги кўп миллатли коалиция ҳам “Бирлашган операциялар қўмондонлиги” қароргоҳидан чиқиб кетган. Вазирлик баёнотига кўра, барча қурилма ва иншоотлар эндиликда Ироқ хавфсизлик кучларининг тўлиқ назоратига ўтган.
Мудофаа вазирлиги томонидан шанба куни эълон қилинган видеолавҳада Ироқ юқори мартабали ҳарбий қўмондонларининг Ал-Асад авиабазасидаги бўшаб қолган заллар ва йўлаклар бўйлаб юргани акс этади. АҚШ Мудофаа вазирлигининг Марказий қўмондонлиги (CENTCOM) Ироқ томонининг объектлар топширилгани ҳақидаги баёнотини ҳақиқат эканини тасдиқлади.
Курдистон истисно этилади
Таъкидлаш жоизки, ушбу чиқиб кетиш жараёни фақат Ироқнинг федерал ҳудудларига тегишли. АҚШ қўшинлари мамлакат шимолидаги ярим мухтор ўлка — Ироқ Курдистонида қолмоқда. Хусусан, Арбил провинциясидаги Ҳарир авиабазасида Америка ҳарбийлари ҳамон мавжуд. Ироқнинг марказий ҳукумати Курдистон минтақасини тўлиқ назорат қилмайди, чунки у Ироқ конституциясига биноан ўз ҳукумати, парламенти ва хавфсизлик кучларига эга бўлган автоном федерал субъект ҳисобланади.
Хронология
АҚШ ҳарбийларининг Ироқдаги сони 2003 йилдаги истилодан бери кескин ўзгариб келган:
- АҚШ Ироқда энг кўпи билан 170 000 нафар аскари жойлаштирган.
- 2011-йилда собиқ америкалик президент Барак Обама қўшинларни мамлакатдан бутунлай олиб чиққан эди.
- 2014-йилда Ироқ ҳукуматининг ИШИДга қарши курашда ёрдам сўраб қилган мурожаатидан сўнг, яна 5 000 нафар аскар жойлаштирилган.
- 2021 йил декабрь ойида АҚШ ўзининг жанговар миссияси якунланганини эълон қилган. Шундан сўнг, мамлакатда фақат маслаҳат ва кўмак бериш вазифасини бажарувчи 2 500 га яқин ҳарбий хизматчи қолган эди.
АҚШ қўшинларини олиб чиқиш жараёни Ироқ ҳукумати томонидан 2023-йилда билдирилган талабдан сўнг, бир неча йил давомида босқичма-босқич амалга ошириб келинаётган эди.
