Бугунги кунда АҚШнинг амалдаги президенти Дональд Трампнинг (Donald Trump) ноаниқ ҳаракатлари фонд бозорида асабийлик уйғотмоқда, лекин вазият оз бўлса ҳам яхши томонга силжиш кузатилмоқда бу инвесторларга яхши даромад имконини бераётгани айтилмоқда. Ҳафта бошида АҚШ ва Хитой ўртасида ташқи савдо музокараларидаги олдинга силжишлар сабаб, технологик соҳанинг ўнта энг катта вакилларининг бирлашган бойлигига 60 миллиард долларга ошиши мумкин.
Bloomberg рейтинги маълумотларига кўра:
- Илон Маск (Elon Musk) дүшанба куни 16 миллиард долларга бойиган — унинг шахсий бойлиги эндиликда 453 миллиард доллар баҳоланади.
- Oracle компаниясининг ҳамтаъсисчиси Ларри Эллисон 15,6 миллиард долларлик кўпайишга эга бўлди.
- Dell Technologies асосчиси Майкл Делл 6,58 миллиард долларлик ўсишга эришди.
- Google ҳамтаъсисчилари Ларри Пейдж ва Сергей Брин ҳар бири қарийб 5 миллиард долларлик қўшимча бойликка эга бўлди.
- Nvidia бошлиғи Жэнсен Хуанг 4,43 миллиард долларлик қўшимча қўшди.
- Meta асосчиси Марк Цукерберг 3,38 миллиард долларлик ўсишга эришди.
- Amazon ҳамтаъсисчиси Джефф Безос 2,65 миллиард долларга бойиган.
- Microsoft’нинг собиқ бош директори Стив Балмер 886 миллион долларлик қўшимчага эга бўлди.
Bloomberg бўйича дунёдаги энг бой ўн кишининг тўққизтаси технологик секторда фаолият юритади ёки ўтмишда шу тармоқ билан боғлиқ.
Фақат бироқ иқтисодий соҳалардан — модалар, люкс товарлар — билан шуғулланувчи француз магнати Бернар Арно (Bernard Arnault) технологик олимларнинг қаторида эмас.
Бошқа томондан, ҳафтани бошида Трампнинг Хитой товарларига божни кескин ошириш билан боғлиқ таҳдидлари, Хитойнинг эса ноёб қазилмалар экспорт қилишни назорат қилишини кучайтириши тўғрисидаги хабарлари ҳам инвесторларда оптимизм уйғотган. «Хитой хақида қайғурманг, у билан хаммаси яхши бўлади» — дея такидлаган Трамп. «Ҳозирда хурматли президент Си (Sī) оғир муаммолардан ўтмоқда, дея қўшимча қилган у.
Дүшанба куни АҚШ биржа индекси 1,29 дан 2,18 фоизгача ўсган. Технологик компанияларнинг акциялари, сунъий интеллект соҳаси билан боғлиқлиги сабабли янада каттароқ ўсишга эришган, натижада уларнинг асосчилари бойликларини оширган.
Баъзи мутахассислар, айниқса ИИ ва боғлиқ тармоқларда котировкаларнинг тез ўсиши ҳақида хавотир билдирди. Улар фикрига кўра, АҚШда ҳозирда «икки йўналишли иқтисодиёт» шаклланмоқда — бири ИИ билан боғлиқ, яна бири ундан узоқ, ва иккинчи иқтисодиёт ресурс етишмаслиги мумкинлиги билан юзлашиши мумкин.
Шу билан бирга, Хитой иқтисодиёти АҚШ бозорига камроқ боғлиқ бўлиб бораётган, шунинг учун АҚШ санкциялари кучайтирилса ҳам, улар таъсири олдинги даражада бўла олмаслиги тахмин қилинмоқда. Бундан АҚШ иқтисодиётида ҳам айрим хавфлар пайдо бўлиши мумкинлиги такидланмоқда.
WTF?