Россия Мудофаа вазирлиги билан Украинадаги урушда иштирок этиш учун шартнома тузган чет элликлар ватанига экстрадиция қилинмайди. Тегишли ўзгартиришлар ҳукумат комиссияси томонидан қабул қилинди. Бу ҳақда манбаларга таяниб, “Ведомости” хабар берди.
Чет элликларни ўз мамлакатларида жиноий жавобгарликка тортилишдан ҳимоя қилиш мақсадида шундай чора кўрилмоқда. Давлат Думасида ҳозирда учта қонун лойиҳаси кўриб чиқилмоқда. Улар Россия армиясида ёки ҳарбий тузилмаларда хизмат қилган, шунингдек, шартнома асосида жангларда иштирок этган чет элликлар ҳамда фуқаролиги бўлмаган шахсларга тегишли.
Ўзгартиришларга кўра, бундай шахслар маʻмурий депортация қилинмайди. Бунинг ўрнига улар 1000 дан 50 000 рубльгача жаримага тортилади ёки 200 соатгача жамоат ишларига ҳукм қилинади. Чет эллик фуқароларнинг ҳуқуқий ҳолати тўғрисидаги қонунга қўшимча киритилмоқда.
Унга кўра, “2022 йил 24 февралдан кейин” қабул қилинган депортация, реадмиссия, киришни тақиқлаш, вақтинчалик яшаш муддатини қисқартириш ва “ВНЖ”ни(яшаш учун рухсатнома) бекор қилиш ҳақидаги қарорлар “ўз кучини йўқотади ва ижро этилмайди”. Худди шу нарса патентлар ва иш рухсатномаларини бериш ёки янгилашдан бош тортиш ёки ушбу ҳужжатларни бекор қилиш учун ҳам амал қилади.
Давлат Думаси депутати Алексей Куринний таъкидлашича, ҳукумат ма’қуллаган қонун лойиҳалари пакети Украинага қарши жанг қилаётган чет элликлар учун қўшимча рағбат бўлади.
“Чунки бугун махсус ҳарбий операцияда қатнашаётган, жанговар вазифаларни бажараётган шахсни… умуман олганда, депортация қилиш ва бошқа чет давлатларнинг адлия тизимларига топшириш тасаввурга сиғмайдиган нарса”, деди у.
Куринний МДҲ давлатлари, жумладан, Тожикистон, Қирғизистон ва Қозоғистонда судлар Украинага қарши жанг қилган ўз фуқароларига ёлланма аскарлик моддаси бўйича ҳукм чиқарган ҳолатларни эслатди.
“Шунинг учун депортацияни тақиқлаш тўғри қарор, айниқса улар Россия фуқаролигини олишда имтиёзли ҳуқуққа эга эканини ҳисобга олсак”, деб таъкидлади депутат.
Маʻлумот ўрнида, Россия президенти Владимир Путин 2025 йил июль ойида фуқаролиги бўлмаган шахсларга Россия армиясида шартнома асосида хизмат қилишга рухсат берувчи қонунни имзолаган. Тегишли ҳуқуқ ҳарбий ҳолат ёки уруш даври тугагунга қадар амал қилади.
• Ўзбекистон фуқароларига чет давлатларининг ҳарбий хизматига ёлланиш тақиқланган
Ўзбекистон Жиноят кодексининг 154-моддасига кўра, ҳарбий ҳаракатларда қатнашиш учун ёлланиш 10 йилгача озодликдан маҳрум этишга сабаб бўлади. Урушга одамларни ёллаш, уларни ўқитиш ва улардан ҳарбий ҳаракатларда фойдаланиш 12 йилгача озодликдан маҳрум қилишга олиб келади.
Жиноят кодексининг 154-1-моддасига асосан, чет давлатлар ҳарбий хизматига, хавфсизлик, полиция, ҳарбий адлия органлари ёки шунга ўхшаш бошқа органларига хизматга ёлланган Ўзбекистон фуқаролари 5 йилгача озодликдан маҳрум қилинади.
