Афғонистонда “Толибон” муваққат ҳукумати аёллар ҳуқуқларини кескин чекловчи янги Жиноят кодексини расман қабул қилди. Бу ҳақда “The Sunday Guardian” хабар берди.
Маълум қилинишича, бу ҳужжат ҳуқуқ ҳимоячилари ва халқаро ҳамжамиятнинг кескин норозилигига сабаб бўлган.
Мутахассисларнинг таъкидлашича, кодексдаги бир қатор нормалар амалда оиладаги зўравонликни қонунийлаштиради ҳамда аёллар ва болаларнинг асосий ҳуқуқларини жиддий даражада чеклайди. Ҳуқуқ ҳимоячилар, шунингдек, жазолардаги яққол номутаносибликка эътибор қаратмоқда. Аёлга етказилган тан жароҳатлари учун белгиланган жазо айрим зўравонлик билан боғлиқ бўлмаган ҳуқуқбузарликларга қараганда бир неча баравар енгил бўлиши мумкин.
Айниқса, турмуш ўртоғига нисбатан зўравонлик масаласига бағишланган 32-модда жамоатчиликнинг кескин норозилигини келтириб чиқарган. Унга кўра, эр хотинини куч билан калтаклаб, суяк синишлари, жароҳатлар ёки кўкаришлар етказган тақдирда ҳам, аёл бу ҳолатни судда исботлай олса, эркак атиги 15 суткалик қамоқ жазоси билан жазоланиши мумкин.
Мазкур кодекс шахс ҳуқуқларидан устун қўйилган ижтимоий назорат, патриархал тузум ва мафкуравий босимни мустаҳкамлайди. Ҳужжат аёлларга номутаносиб тарзда таъсир кўрсатиб, уларнинг ҳаракатланишини, муносабатларини, оилавий қарорлар қабул қилишини ва шахсий эътиқодларини қатъий тартибга солади, зўравонликдан эса жуда чекланган ҳимоя чораларини таклиф қилади.
Шунингдек, динидан воз кечганлар учун ниҳоятда шафқатсиз жазолар белгиланган. 58-моддага мувофиқ, исломдан воз кечган аёллар умрбод қамоқ жазосига ҳукм қилиниши ва тавба қилиб, яна исломга қайтмагунча ҳар уч кунда 10 мартадан қамчи билан урилиши мумкин. Эркакларга нисбатан эса бошқа ёндашув қўлланади. Уларга уч кунгача тавба қилиш имконияти берилади, шундан сўнггина қатл этилиш эҳтимоли юзага келади.
