Дунёда акс йўналиш оқимли (axial flux) электр двигательлари ишлаб чиқариш бўйича етакчи компания саналган YASA ўзининг янги прототипи билан яна рекорд ўрнатди — бу сафар 59 кВт/кг қувват зичлигига эришди, бу эса илгариги кўрсаткичдан 40% юқори.
🔬 Қандай натижага эришилди?
Ёз мавсумида YASA 13,1 кг оғирликдаги моторидан 550 кВт (738 от кучи) қувват олган эди, бу 42 кВт/кг норасмий жаҳон рекорди бўлган. Бироқ кеча ўтқазилган тажрибада муҳандислар янада енгил — 12,7 кгли моторни синаб кўришди ва натижа ҳақиқатан ҳайратланарли бўлди:
👉 Қисқа муддатли юқори қувват — 750 кВт (>1000 от кучи)
👉 Қувват зичлиги — 59 кВт/кг (янги норасмий жаҳон рекорди)
Компаниянинг баҳолашича, двигательнинг узлуксиз ишлашидаги қуввати ҳам 350–400 кВт (469–536 от кучи) атрофида бўлади.
Бу натижалар YASAнинг Оксфорддаги илғор инноватсия марказида ишлаб чиқилган янги технологиянинг амалий тасдиғини кўрсатади. Энг муҳими — бу назарий лойиҳа эмас, балки реал, ишлаётган прототип бўлиб, ҳозирда қатор синовлардан ўтмоқда.
Моторда ҳеч қандай ноёб ёки қиммат материаллар ишлатилмаган, у компакт, миқёслаштириладиган ва энергия жиҳатидан улкан самарадор. Унинг юқори натижалари аниқ муҳандислик, иссиқлик бошқаруви ва тўғри жойлаштириш орқали қўлга киритилган.
🗣 YASA асосчиси ва СЕО Тим Вулмер:
“Бу ютуқ – муҳандислик инновациясининг жонли исботи. Биз 750 кВт қувват ва 59 кВт/кг зичликка эришдик. Бу концепт эмас — мотор ҳозир стендда ишлаяпти. Биз илгари бўлмаган даражада қувватли, бироқ миқёслаштириш мумкин бўлган электр мотор яратдик. Бу технология автомобиль саноатидаги қоидаларни ўзгартиради.”
🧠 YASAнинг янги технология бўйича директори Саймон Одлинг қўшимча қилди:
“Дастлабки натижалар кутилганидан ҳам яхши. Моторнинг иш фаолияти ҳатто энг оптимистик симуляцияларимизни ҳам ортда қолдирди. Бу реал ускуна, реал ҳаётда, реал натижалар билан ишлаяпти.”
YASA технологияси электр ҳаракат тизимларини енгил, кучли ва самарали қилишда янги босқични бошлади. Бу ютуқ нафақат электромобиллар, балки авиация, спорткар ва ҳатто саноат соҳалари учун ҳам улкан салоҳиятга эга.
